Το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ επέβαλε στις 21 Οκτωβρίου κυρώσεις στη δικηγορική εταιρεία Karnakis and Karnakis, η οποία διατηρεί γραφεία στον Πειραιά και στην Πόλη του Παναμά, κατηγορώντας την ότι παρείχε επί χρόνια νομική υποστήριξη σε ιρανικά ναυτιλιακά δίκτυα και ότι δημιουργούσε εικονικές εταιρείες για να αποκρύπτει τους πραγματικούς ιδιοκτήτες πλοίων που μετέφεραν ιρανικό πετρέλαιο, πετροχημικά και χάλυβα. Το Γραφείο Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων (OFAC) προσέθεσε στον κατάλογο κυρώσεων τους δύο παναμο-ελληνικής καταγωγής ιδρυτές της εταιρείας μαζί με τρεις ακόμη υπαλλήλους, ενώ επέβαλε κυρώσεις και στη Roxette Maritime Shipping and Trading, συνδεδεμένη εταιρεία με έδρα τον Παναμά.
Παράλληλα, η Υπηρεσία Καταπολέμησης Οικονομικών Εγκλημάτων (FinCEN) του Υπουργείου Οικονομικών εξέδωσε διοικητική κλήτευση για να προωθήσει έρευνα σε βάρος ανώνυμης ελληνικής τράπεζας για πιθανούς δεσμούς με το Ιράν, ενώ απέστειλε αιτήματα παροχής πληροφοριών σε έξι ακόμη ανώνυμες ευρωπαϊκές τράπεζες σχετικά με τις σχέσεις τους με ιρανικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα υπό κυρώσεις. Το ελληνικό Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών δήλωσε την Πέμπτη ότι εφαρμόζει τις ισχύουσες κυρώσεις και αξιολογεί τις πληροφορίες από την Ουάσιγκτον σύμφωνα με το εθνικό, ενωσιακό και διεθνές δίκαιο.
Οι Κατηγορίες Κατά της Δικηγορικής Εταιρείας
Το Υπουργείο Οικονομικών ανέφερε ότι η Karnakis and Karnakis καταχωρούσε εταιρείες που λειτουργούσαν ως ιδιοκτήτριες πλοίων του ιρανικού «σκιώδους στόλου», βοηθώντας στην απόκρυψη της ταυτότητας όσων τελικά τα έλεγχαν, ενώ στελέχη της εταιρείας φέρεται να διετέλεσαν διευθυντές σε πολλές από τις εταιρείες που καταχώριζε για να κρύψει τους πραγματικούς ιδιοκτήτες. Η εταιρεία χαρακτηρίστηκε επίσης βασικός πάροχος εταιρικών υπηρεσιών για Ιρανό μεγιστάνα υγραερίου, του οποίου οι ναυτιλιακές δραστηριότητες μετέφεραν ιρανικά ενεργειακά προϊόντα αξίας εκατοντάδων εκατομμυρίων δολαρίων.
Ο Υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ δήλωσε ότι είτε κάποιος «πραγματοποιεί παράνομες μεταφορές πετρελαίου στη θάλασσα είτε κάθεται στο γραφείο μιας δικηγορικής εταιρείας», η στήριξη του ιρανικού καθεστώτος θα αντιμετωπίζεται με κυρώσεις. Ο κατάλογος κυρώσεων αναφέρει διευθύνσεις της εταιρείας τόσο στην Πόλη του Παναμά όσο και στον Πειραιά, υπογραμμίζοντας τη διπλή ελληνο-παναμαϊκή εταιρική δομή που, σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών, χρησιμοποιούσε η εταιρεία για την καταχώριση ναυτιλιακών εταιρειών. Η εταιρεία δεν απάντησε άμεσα σε αιτήματα για σχολιασμό των κατηγοριών.
Έρευνα σε Ελληνική Τράπεζα και Αντίδραση της Κυβέρνησης
Η κλήτευση της FinCEN κατά της ανώνυμης ελληνικής τράπεζας αποτελεί μέρος ευρύτερης οικονομικής έρευνας που, σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών, συντονίζεται με ευρωπαϊκές αρχές, συμπεριλαμβανομένων των ελληνικών ομολόγων τους, για να εξεταστούν οι πιθανές συνδέσεις της τράπεζας με το Ιράν και τους περιφερειακούς αντιπροσώπους του. Τα παράλληλα αιτήματα προς έξι ακόμη ανώνυμες ευρωπαϊκές τράπεζες αφορούσαν τις σχέσεις τους με ιρανικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα ήδη υπό αμερικανικές κυρώσεις, κάτι που υποδηλώνει ότι η έρευνα εκτείνεται πέρα από μία μόνο δικαιοδοσία.
Το ελληνικό υπουργείο οικονομικών απάντησε την Πέμπτη, δηλώνοντας ότι είχε λάβει γνώση της ανακοίνωσης του Υπουργείου Οικονομικών των ΗΠΑ και αξιολογούσε όλες τις διαθέσιμες πληροφορίες, λαμβάνοντας κατάλληλα μέτρα βάσει εθνικού, ενωσιακού και διεθνούς δικαίου. Το υπουργείο πρόσθεσε ότι η Ελλάδα εφαρμόζει τις ισχύουσες κυρώσεις και στηρίζει τις προσπάθειες καταπολέμησης της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας. Η τράπεζα υπό έρευνα δεν έχει κατονομαστεί δημοσίως ούτε από τις αμερικανικές ούτε από τις ελληνικές αρχές.
Ευρύτερη Εκστρατεία Κυρώσεων στον Σκιώδη Στόλο
Η δράση κατά της εταιρείας με έδρα τον Πειραιά ήρθε παράλληλα με νέες αμερικανικές κυρώσεις σε πράκτορες πλοίων με έδρα τη Σιγκαπούρη και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τους οποίους το Υπουργείο Οικονομικών κατηγόρησε ότι βοηθούν απευθείας τις επιχειρήσεις του ιρανικού σκιώδους στόλου, στο πλαίσιο συνεχιζόμενης εκστρατείας κυρώσεων κατά δικτύων που διακινούν ιρανικό αργό πετρέλαιο, πετροχημικά και χάλυβα εκτός του επίσημου τραπεζικού και ασφαλιστικού συστήματος. Η Ουάσιγκτον έχει αποφύγει άμεσο πλήγμα κατά του Ιράν αυτόν τον μήνα στην ευρύτερη σύγκρουση που ξεκίνησαν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ στα τέλη Φεβρουαρίου, διατηρώντας αντ’ αυτού τον αποκλεισμό ιρανικών λιμανιών παράλληλα με την εκστρατεία κυρώσεων.
Πλοία με ελληνική σημαία ή υπό ελληνική διαχείριση, καθώς και μεσάζοντες, έχουν επανειλημμένα προσελκύσει την προσοχή των ΗΠΑ λόγω εικαζόμενων δεσμών με τον σκιώδη στόλο, δεδομένης της θέσης της Ελλάδας ως της μεγαλύτερης ναυτιλιακής χώρας παγκοσμίως σε χωρητικότητα dwt. Οι τελευταίες κυρώσεις προστίθενται σε ένα μοτίβο μέτρων επιβολής φέτος που στοχεύουν παρόχους εταιρικών υπηρεσιών και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και όχι μόνο διαχειριστές πλοίων, αντανακλώντας την εστίαση της Ουάσιγκτον στη νομική και τραπεζική υποδομή που διευκολύνει τις ροές πετρελαίου υπό κυρώσεις.
Γιατί έχει σημασία
Οι κυρώσεις αναδεικνύουν την αυξανόμενη επιτήρηση εκ μέρους των ΗΠΑ της νομικής, εταιρικής και χρηματοπιστωτικής υποδομής στην Ελλάδα που, κατά την Ουάσιγκτον, στηρίζει τον σκιώδη στόλο του Ιράν, επεκτείνοντας την επιβολή πέρα από ιδιοκτήτες και διαχειριστές πλοίων σε δικηγορικές εταιρείες και τράπεζες. Για την ελληνική ναυτιλία, έναν κλάδο που βασίζεται στη διεθνή αξιοπιστία συμμόρφωσης, η υπόθεση και η παράλληλη κλήτευση τράπεζας εγκυμονούν κινδύνους για τη φήμη και τη ρυθμιστική έκθεση, ακόμη κι αν οι αρχές δεν έχουν κατονομάσει την τράπεζα. Το επεισόδιο σηματοδοτεί επίσης ότι η FinCEN και το OFAC σκοπεύουν να διευρύνουν περαιτέρω την πίεση κυρώσεων σε μεσάζοντες σε πολλές δικαιοδοσίες καθώς η ευρύτερη σύγκρουση με το Ιράν συνεχίζει να διαταράσσει τη ναυτιλία και το εμπόριο πετρελαίου στον Κόλπο.
Πηγή: Reuters via US News
